Klasy energetyczne budynków dzielą nieruchomości na 7 kategorii – od ultraoszczędnej A+ po energochłonną G. Podstawą klasyfikacji jest wskaźnik EP, czyli roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną wyrażone w kWh/(m²·rok). Wyższa klasa oznacza niższe rachunki za ogrzewanie i wyższą wartość rynkową nieruchomości. Zmiany prawa unijnego sprawiają, że budynki klasy F i G będą tracić na wartości szybciej niż dotychczas.
Skala od A+ do G – co oznacza każda klasa energetyczna
System klas charakterystyki energetycznej obejmuje siedem poziomów. Klasa A+ co oznacza w praktyce? To budynek pasywny lub plusenergetyczny o wskaźniku EP poniżej 25 kWh/(m²·rok) – produkuje tyle energii, ile sam zużywa lub nawet więcej. Na przeciwnym biegunie stoi klasa G, gdzie EP przekracza 330 kWh/(m²·rok). To zwykle stare, nieocieplone domy z przestarzałym systemem grzewczym, w których koszty ogrzewania są wielokrotnie wyższe niż w budynkach klasy A.
Nowe domy jednorodzinne budowane zgodnie z warunkami technicznymi WT 2021 muszą osiągać EP ≤ 70 kWh/(m²·rok), co odpowiada klasie B lub C. Klasa energetyczna jest wpisywana w świadectwie charakterystyki energetycznej i widoczna obok kolorowej skali graficznej w nagłówku dokumentu – łatwo ją odczytać bez specjalistycznej wiedzy.
Jak rozpoznać klasę energetyczną i co na nią wpływa
Jak rozpoznać klasę energetyczną swojej nieruchomości? Najszybciej – ze świadectwa energetycznego. Jeśli go nie masz, klasę można oszacować pośrednio: decydują izolacyjność ścian, dachu i okien (współczynniki U), sprawność systemu grzewczego i wentylacyjnego oraz udział odnawialnych źródeł energii. Im lepiej zaizolowany budynek i nowocześniejsze instalacje, tym niższy EP i wyższa klasa.
Właściciele domów jednorodzinnych mogą sprawdzić klasę, zamawiając świadectwo energetyczne dla domu jednorodzinnego, a mieszkańcy lokali – świadectwo energetyczne dla mieszkania. Dokument sporządza uprawniony audytor na podstawie danych technicznych budynku i lokalnej dokumentacji.
Klasy energetyczne a wartość nieruchomości i kredyt hipoteczny
Wpływ klasy energetycznej na cenę nieruchomości jest już wyraźnie mierzalny. Budynki klasy A i B osiągają w Polsce ceny wyższe średnio o 5–15% niż porównywalne nieruchomości klasy D–G. Unijna dyrektywa EPBD z 2024 roku przewiduje obowiązkową poprawę klasy energetycznej najgorszych budynków do 2030 roku – nieruchomości klasy F i G są więc narażone na wyraźny spadek wartości rynkowej w najbliższych latach.
Banki coraz częściej biorą klasę energetyczną pod uwagę przy przyznawaniu kredytów hipotecznych – budynki o niskiej klasie mogą otrzymać mniej korzystne warunki finansowania. Warto rozważyć kredyty ekologiczne, które premiują inwestycje podnoszące efektywność energetyczną nieruchomości.
Najczęściej zadawane pytania
Jaka klasa energetyczna jest typowa dla domu z lat 90. w Polsce?
Domy budowane przed 2002 rokiem mają najczęściej klasę E lub F, z EP na poziomie 200–290 kWh/(m²·rok). Kompleksowa modernizacja – wymiana okien, ocieplenie ścian i dachu, nowe źródło ciepła – może podnieść taki budynek do klasy B lub C.
Czy mieszkanie w bloku wielorodzinnym może mieć inną klasę niż cały budynek?
Tak – klasa energetyczna mieszkania może różnić się od klasy całego budynku, ponieważ świadectwo dla lokalu uwzględnia jego indywidualne parametry, takie jak powierzchnia, ekspozycja na strony świata i udział w częściach wspólnych. Dla całego budynku wielorodzinnego wystawia się osobne świadectwo, a świadectwo dla starych budynków ma swoją specyfikę.
Czy klasa energetyczna może się obniżyć z czasem bez ingerencji właściciela?
Samo świadectwo jest ważne 10 lat, ale klasa energetyczna opisuje stan budynku w momencie badania – jeśli instalacje się zużywają, a ocieplenie traci parametry, rzeczywista efektywność maleje. Nowe świadectwo po tym czasie może wykazać niższą klasę, zwłaszcza gdy w budynku nie przeprowadzano żadnych modernizacji.